Dünyanın tüm ülkelerinde, beslenme ve gıda ile ilgili bilim insanları, beslenmenin insan sağlığı üzerindeki muhteşem pozitif etkilerini görerek, son 50 yılda çalışmalarına ve araştırmalarına hız vermişlerdir.

Başta diyetisyenler olmak üzere, beslenmeyle ilgili bilim insanları, sağlık bakanlıkları, beslenme ve diyetetik dernekleri, kanser dernekleri ve enstitüleri, kalp sağlığı dernekleri ve sağlıkla ilgili diğer dernek, vakıf ve organizasyonlar; yeterli ve dengeli beslenme önerileri arasında en başta, her yaşta insanın yeterli sebze ve meyve tüketmesinin sağlığı koruyucu olduğunu savunmakta, halkı bu besinleri daha yeterli tüketme konusunda uyarmaktadır.

Hemen her mevsiminde çok çeşitli, renk renk meyve ve sebzeleri bulunduran bir ülke olarak, bu konuda hem bulma, hem de ekonomik yönden çok şanslı sayılırız. Ancak, meyve ve sebzeleri tüketirken, farkında olmadan veya bilgisizce, çeşitli kimyasal maddeler (pestisitler, mantarlar, herbisitler, weedisitler), yapay kaplamalar (yağlar, sebze korumak için vakslar), insan kullanımı artıkları (hijyenik olmayan hasat, taşıma, satış) ve diğer kirleticiler ile bulaşmış meyve ve sebzeleri tüketmek de diğer yandan insan sağlığını tehdit edebilir.

Tarımsal pestisitler

Türkiye'de ve dünyada tarım ilacı (pestisit) tüketimi, son 20 yılda %50'ye yakın oranda artmıştır. Tarımda pestisit kullanımı, üretim miktarını artırmaya, kaliteyi tutturma ve arttırmaya, saklama ve satış esnasında dış bulaşıcılardan korunmaya, raf ömrünü uzatmaya ve birçok besinin görünümünü iyileştirmeye yardımcı olmaktadır. Ancak, yönetmeliklere uygun kullanılmasına ya da bazı pestisitlerin güvenli olmasına rağmen, tüketiciler daima risklere karşı uyanık olmalıdırlar.

Pestisitlerin kalıntı miktarı, kalıntı süreleri, bozunmaları gibi konular çok önemli konulardır. Toplanan ürünlerde tüm yaşamsal faaliyetler asgari seviyede yürütüldüğünden, pestisitlerin yok olması ya da kalıntı düzeylerinin düşmesi çok çok yavaştır; uzun haftalar boyunca, satılana kadar besinlerle birlikte kalabilirler. Türkiye'nin 2005 yılında RASFF'ten (AB'nin gıda güvenliğini sağlamak üzere oluşturduğu bir sistem) İran ve Çin'den sonra bu konuda en fazla ikaz alan, özellikle sebze ve meyvelerde dış satımı engellenen 3. ülke olmasını da göz önüne alırsak, sağlıklı beslenelim derken sağlığımızdan olmamanın da yollarını arama çareleri kişilere düşmektedir.

EPA (ABD Çevre Koruma Ajansı ), bu böcek zehri artıklarının önlenmesini garanti etmenin tek yolunun, tamamen sertifikalı organik ürünlerin üretilmesi ve satın alınması olduğunu söylemiştir. Bu ideal sonuca ulaşmanın imkânsızlığı ve sertifikalı organik ürünleri bulmanın hem zor hem de pahalı olması nedeniyle, evlerimizde veya toplu yemek hizmeti veren okullar, kantinler, yemekhaneler, hastaneler vb. yerlerde, pazar ve marketlerden aldığımız sebze ve meyvelerdeki zararlıları arındırma işleminin doğru yapılması önem kazanmaktadır.

Pestisitlerden kaynaklanan sağlık sorunları aşağıdadır:
* Kanser
* Kısırlık
* Beyin tümörleri
* Çocukluk çağı lösemileri
* Non-Hodgkin's lenfoma
* Doğum kusurları (%65 fazla akciğer ve kan sistemlerinde hastalık riski)
* Erken doğum(2.5 kat fazla)
* Cilt ve gözlerde tahriş
* Hormon veya endokrin sistemi sorunları
* Sinir sistemine zarar
* Bağışıklık sistemi bozuklukları
* Obeziteyi tetikleme riski

Tarımsal ilaçlamaya bağlı, besin kaynaklı kalıntıların varlığı ve bulaşma sonucu gözlenen zararlar, anne karnındaki bebekte dahi gösterilmiştir. İnsanların genlerindeki yatkınlıklar ve sağlıksız çevre koşulları ile bu zararlı maddeler hızla devreye girmekte ve sağlığı tehdit etmektedirler. Üstelik bu zararlı maddeler çok uzun yıllar vücuttan atılamamakta, hücresel bozukluklara ve diğer hastalıklara zemin hazırlamaktadırlar. Pestisit kullanımı sonucu tarımsal ürünlerde ve gıdalarda ortaya çıkan pestisit türevleri, dönüşüm ürünleri, metabolitleri, parçalanma ürünleri de dâhil, toksikolojik anlamda kirliliğe sebep olan maddeleri güvenli uzaklaştırmanın yolları:

* İyi yıkamak
* Fırçalamak
* Basınçlı suya tutmak
* Pişirmek
* Meyvelerin ve sebzelerin dış yapraklarını soymak
* Kişisel meyve ve sebze üretimi
* Çeşitliliği sağlamak (risk azalır)
* Satın alma kurallarına uymak (çürük, yarık, kesik, zedelenmiş meyve ve sebzeler alınmamalıdır. Birçok meyve ve sebze üretiminde kullanılan pestisitler ve zararlı kimyasalların artıkları sık sık yüzeylerde kalır, bazen de besin tarafından absorbe edilebilir.)

En sağlıklı alternatif ise, Ex'sir Sanitizer!
Çünkü;
* %100'e yakın etkilidir
* Yüzeye bulaşan kirleri ve toksinleri uzaklaştırır
* Yüzeysel kimyasal böcek zehri ve artıkları uzaklaştırır
* Sebze, salata ve meyvelerin yüzeyinden bakterileri %99 uzaklaştırır
* Yağda çözünen pestisitleri uzaklaştırır (sebze ve meyveleri korumak için kullanılan mum tabakası yağlıdır ve bu çözünüp uzaklaştırılmadan, altındaki pestisitler, fungisitler ve diğer tarımsal kimyasallar giderilemez)

Sağlık profesyonelleri olarak amacımız; halkın sağlığını optimal korumak, muhtemel hastalıklar için sıfır riske ve güvenliğe ulaşmak, kaliteli ve uzun bir yaşam sağlamaktır.

Bu nedenle, diğer sağlık kurallarının yanında, güvenli sebze ve meyve tüketmek için Ex'sir Sanitizer'in kullanılmasını önerebiliriz.

Sağlıklı bir yaşam dileğiyle!
Uzman Diyetisyen Canan Uysal
Çocuk-Ergen-Yetişkin Beslenme ve Diyet Uzmanı